Kutunun üstündeki CE damgası tek başına yeterli değildir. Denetçinin aradığı belge başkadır.
Çelik yapı montajında en can sıkıcı anlardan biri, denetçinin cıvata belgesini istemesi ve elde sadece irsaliye olmasıdır. Malzeme sahada, montaj devam ediyor, iş duruyor.
Oysa istenen belge baştan tedarikçiden alınabilecek bir şeydir.
Hangi standart, hangi belge
Yapısal çelik işlerinde bağlantı elemanları iki gruba ayrılır ve her birinin kendi ürün standardı vardır:
| Önyüklemesiz bağlantı (SB) | EN 15048 — normal sıkma, kayma kritik değil |
|---|---|
| Önyüklemeli bağlantı (HR / HV) | EN 14399 — kontrollü ön yükleme, sürtünme bağlantısı |
| İmalatın kendisi | EN 1090-2 — çelik yapı imalat ve montaj kuralları |
CE işareti, ürünün bu standartlardan birine göre performansının beyan edildiğini gösterir. Ama işaretin arkasında bir belge vardır ve denetçinin istediği odur: Performans Beyanı, yani DoP (Declaration of Performance).
DoP nedir, ne içerir
DoP, Yapı Malzemeleri Yönetmeliği kapsamında üreticinin verdiği yazılı beyandır. İçinde ürünün tip tanımı, kullanım amacı, uygulanan uyumlaştırılmış standart, onaylanmış kuruluşun numarası ve beyan edilen performans değerleri bulunur.
Numaralıdır ve ürün partisiyle ilişkilendirilebilir. “CE yazıyor kutuda” demek DoP yerine geçmez.
Malzeme sertifikası ayrı bir şeydir
DoP performansı beyan eder; malzeme sertifikası ise partinin kimyasal ve mekanik test sonuçlarını verir. EN 10204'e göre 3.1 sertifikası üreticinin kendi bağımsız biriminden, 3.2 ise ayrıca bir üçüncü tarafın onayıyla düzenlenir.
Savunma ve havacılık projelerinde çoğunlukla 3.2 istenir. Çelik yapıda genellikle 3.1 yeterlidir; ama şartnameyi okuyup teyit edin.
Dosyada bulunması gerekenler
- Performans beyanı (DoP), ürün partisiyle eşleşen numarayla
- Malzeme sertifikası (EN 10204 3.1 veya şartname neyi istiyorsa)
- Parti / lot numarası ve teslim irsaliyesiyle bağlantısı
- Önyüklemeli setlerde: cıvata, somun ve pulun aynı üreticiden set olarak geldiğini gösteren belge
- Sıkma prosedürü uygulanıyorsa tork veya dönme açısı kayıtları
Sık yapılan bir hata
Önyüklemeli HV setlerinde cıvata, somun ve pul birlikte test edilip birlikte belgelenir. Somunu başka partiden, pulu başka üreticiden tamamlamak seti geçersiz kılar.
Sahada eksik somun çıktığında en kolay çözüm depodan benzerini almaktır. Denetimde bunun bedeli, tüm birleşimin sökülüp yenilenmesi olabilir. Set eksikse setin tamamını isteyin.